DOLARIN HAKİMİYET DÖNEMİ SONUNA MI GELİYOR?
Atlantik Konseyi'ne göre Suudi Arabistan'ın petrodolar anlaşmasını sona erdirmesi, ABD dolarının petrol piyasasındaki hakimiyetini zayıflatabilir.
🛢️Petrodollar ve USD'nin Rolü:
Atlantik Konseyi, ABD ile Suudi Arabistan arasındaki ticaret anlaşmasının potansiyel olarak feshedilmesinin, ABD Doları'nın petrol piyasasındaki hakimiyetini azaltacağını ve dolarsızlaştırma için bir zaferi simgeleyeceğini belirtiyor. Suudi Arabistan'ın petrol satışlarında USD kullanmasını gerektiren 1974 anlaşması, USD'nin küresel ticaret ve finansmandaki önemli rolünü sürdürdü.
📉50 Yıldaki Değişiklikler:
Petrodolar anlaşmasının 50 yıl önce imzalanmasından bu yana çok şey değişti. ABD ekonomisinin hakimiyeti azaldı; küresel GSYİH'deki payı 1960'tan bu yana %40'tan %25'e düştü. Üstelik ABD'nin Suudi petrolüne bağımlılığı, yurt içi petrol patlaması nedeniyle önemli ölçüde azaldı.
🌍 Yükselen Cazip Pazarlar:
Petrole bağımlı ekonomileri ticaret faaliyetlerini yeniden düşünmeye teşvik eden başka pazarlar ortaya çıktı. Çin, petrol ihracatının %20'sinden fazlasını gerçekleştirerek Suudi Arabistan'ın en büyük petrol ortağı haline geldi. Pekin, ABD etkisinin azaldığı Orta Doğu'da güçlü ticari ilişkiler kurdu.
💳Dolarizasyondan arındırma:
Sonuç olarak Riyad, ABD dolarının hakimiyetini azaltmak için yavaş yavaş dolarsızlaştırmaya yöneldi. Suudi Arabistan, USD'den ayrılmayı hedefleyen potansiyel bir BRICS adayı ve merkez bankası dijital para birimlerini kullanan sınır ötesi bir ödeme sistemi olan mBridge'i oluşturmak için Çin ile ortaklık kurdu.
⚠️USD'ye yönelik riskler:
Atlantik Konseyi'nde yerleşik olmayan bir araştırmacı olan Hung Tran, mBridge gibi ödeme ekosistemlerinin gelişmesi durumunda ABD Hazine likiditesine gerçek bir tehdit oluşturacağını ve USD'nin küresel konumunu riske atacağını belirtiyor. Böyle bir dünyada yuan, euro ve yen gibi para birimleri yükseldikçe USD'nin daha az etkiyle "parlamaya" devam edeceğini öne sürüyor.
Suudi Arabistan'ın petrodolar anlaşmasına ilişkin hamlesi, 50 yıl önce kurulduğu şekliyle finansın geleceği açısından önemli bir gösterge.
Referans: BI